Delta72
Wiedza

Zdrowie

Zdrowie

W kryzysie szpitale będą przeciążone, a apteki mogą być zamknięte. Apteczka, zapas stałych leków i umiejętność udzielenia pierwszej pomocy to Twoja pierwsza linia.

Poradnik bezpieczeństwa uprzedza, że w czasie kryzysu szpitale będą przeciążone, a w sytuacjach, które nie zagrażają życiu, trzeba będzie radzić sobie samodzielnie. Nie chodzi o to, by zastąpić lekarza. Chodzi o to, by mieć pod ręką to, czego potrzebujesz na co dzień, i wiedzieć, jak pomóc komuś, zanim przyjadą ratownicy.

§1Apteczka

Poradnik podaje listę domowej apteczki. Są na niej między innymi leki przeciwbólowe, przeciwzapalne, przeciwwymiotne i przeciwbiegunkowe, gaza, bandaże, opatrunki na oparzenia, rękawiczki jednorazowe, środki antyseptyczne, termometr, nożyczki, maseczki FFP3, folia termiczna i opaska do tamowania krwotoków.

Skompletuj apteczkę w jednym pudełku, które łatwo zabrać. Raz na kilka miesięcy sprawdzaj daty ważności i uzupełniaj braki. Mniejszą wersję włóż do plecaka ewakuacyjnego i do samochodu. Jeśli nie wiesz, jakie leki bez recepty są odpowiednie dla Twojej rodziny, zapytaj farmaceutę.

§2Leki stałe

Jeśli Ty lub ktoś z domowników przyjmuje leki na stałe, ich zapas to najważniejsza część apteczki. Poradnik zaleca mieć przy sobie niezbędne leki i urządzenia wspomagające, a osobom wymagającym szczególnej pomocy zapewnić zapas leków i baterii, na przykład do aparatu słuchowego czy sensora do pomiaru cukru. O tym, jak duży zapas jest bezpieczny i jak go zdobyć, porozmawiaj z lekarzem prowadzącym.

Spisz na kartce choroby, alergie i przyjmowane leki każdego domownika. Poradnik ma na to gotową rubrykę. Dokumentację medyczną trzymaj w jednym miejscu, a kopię listy włóż do plecaka ewakuacyjnego. Ratownik szybciej pomoże, gdy będzie wiedział, co bierzesz.

Niektóre leki, na przykład insulina, wymagają chłodzenia. Zapytaj lekarza lub farmaceutę, jak długo Twój lek wytrzyma poza lodówką i jak go przechowywać podczas przerwy w dostawie prądu. Dostępne są specjalne etui i torby chłodzące do leków.

W domu z niemowlęciem zadbaj o zapas mleka, pieluch i środków higienicznych. Poradnik wymienia pieluchy na liście zapasów domowych.

§3Pierwsza pomoc

Poradnik przypomina, że udzielenie pierwszej pomocy jest obowiązkiem i że pomagając, nie odpowiadasz za nieumyślne błędy. Zawiera skrót najważniejszych zasad: ocena bezpieczeństwa, sprawdzenie przytomności i oddechu, wezwanie pomocy pod 112, resuscytacja i użycie defibrylatora AED.

Przeczytanie instrukcji to jednak za mało. Poradnik zachęca, by zapisać się na kurs pierwszej pomocy. Kursy prowadzą między innymi Polski Czerwony Krzyż i inne organizacje, a w 2026 roku ruszyły też bezpłatne Powszechne Warsztaty Ochrony Ludności. Na kursie przećwiczysz resuscytację na manekinie i użycie AED. Warto też zainstalować aplikację, która pokazuje defibrylatory w okolicy.

§4Krwotok i opaska uciskowa

Obfity krwotok może zabić w ciągu kilku minut. Poradnik umieszcza opaskę do tamowania krwotoków w domowej apteczce i opisuje, kiedy się jej używa. Opaska jest skuteczna tylko wtedy, gdy umiesz ją założyć szybko i prawidłowo, a źle założona może zaszkodzić.

Dlatego najpierw się naucz, potem kup. Zapytaj o tamowanie krwotoków na kursie pierwszej pomocy. Zagraniczny program Stop the Bleed pokazuje, jak takie szkolenia wyglądają, ale ćwiczyć warto z polskim instruktorem.

§5Zdrowie psychiczne

Kryzys to także stres. Poradnik radzi dbać o sen, ruch i zdrowe jedzenie, krytycznie analizować docierające wiadomości i podtrzymywać kontakty z osobami, na które możesz liczyć. Nie wahaj się szukać pomocy psychologicznej. Na początku Poradnika znajdziesz numery wsparcia, na przykład telefon zaufania dla dorosłych 116 123 i dla dzieci i młodzieży 116 111.

Rozmawiaj z dziećmi o zagrożeniach spokojnie i w sposób dostosowany do ich wieku. Poradnik podpowiada, by wytłumaczyć dziecku, jakie będzie miało zadania, i przećwiczyć je razem. Znając swoją rolę, dziecko poczuje się bezpieczniej.

§6Kolejny poziom

Po kursie podstawowym możesz pójść dalej: kurs rozszerzony, szkolenie z tamowania krwotoków, ćwiczenia w ochotniczej straży pożarnej. Program „wGotowości” MON i Wojska Polskiego oferuje bezpłatne, jednodniowe szkolenia obronne, w tym z pomocy medycznej i przetrwania. Zapisy prowadzone są przez aplikację mObywatel.

Poradnik zachęca też, by w miarę możliwości oddawać krew i postarać się o kartę grupy krwi, którą możesz uzyskać w centrum krwiodawstwa lub laboratorium. Pamiętaj o szczepieniach, które trzeba powtarzać, na przykład przeciw tężcowi.